PVV en D66 zien kans op invoering lokaal referendum

Komende donderdag wordt tijdens de Politieke Markt het initiatiefvoorstel van PVV en D66 besproken dat moet leiden tot de invoering van een lokaal referendum, oftewel een volksraadpleging. In meerdere gemeenten in Nederland is dat al mogelijk, in Almere nog niet.

Voor zowel D66 als PVV is de mogelijkheid van een referendum een belangrijk punt in het partijprogramma. “De onvrede bij burgers komt vooral doordat er maar eens in de vier jaar een stem kan worden uitgebracht”, zegt fractievoorzitter Toon van Dijk van de PVV. “In die periode gebeuren er allerlei dingen waar bewoners geen medezeggenschap meer over hebben. Dat is raar, want inmiddels kunnen er heel andere zaken spelen dan waar destijds de verkiezingen over gingen. Een referendum is dan een goed instrument.”

Raadslid Jonathan de Jong (D66) kan zich volledig in de woorden van Van Dijk vinden. “We zijn met 39 raadsleden die allemaal vanuit hun eigen kader denken. Maar soms spelen er, zeker op buurtniveau, zaken waar een breder kader nodig is. Buurtbewoners kennen een situatie ter plekke beter. Dan hou je alleen in die buurt een referendum en is het goed om die mening in de besluitvorming mee te nemen.”

Om kosten te besparen stellen de partijen voor de referenda voornamelijk digitaal te houden, al worden ook (beperkt) stemhokjes geopend. De Jong: “En er zijn voorwaarden verbonden. Zo moet er aantoonbaar voldoende animo zijn en er moet er een minimale opkomst bij het referendum zijn. Wij stellen een drempel van 20% voor.”

Zowel Van Dijk als De Jong noemen de kleurenhandhaving in de Regenboogbuurt als goed voorbeeld. Met een referendum hadden de buurtbewoners kunnen aangeven of ze de ooit opgelegde kleuren al dan niet gehandhaafd willen zien. Van Dijk: “Maar soms spelen er zaken die alle Almeerders aangaan. De uitbreiding van het asielzoekerscentrum bijvoorbeeld. Tijdens de verkiezingen was dat nog niet aan de orde, maar veel Almeerders willen daar hun mening over kwijt. Een referendum had daar duidelijkheid in kunnen geven.”

Qua kosten zien beide partijen ook geen problemen. “Een mandaat van de burger is ons veel waard. Democratie mag dus wat kosten”, zegt De Jong. “Maar omdat er vooral digitaal wordt gestemd vallen de kosten wel mee. In ruim 80 gemeenten in Nederland kunnen al enige jaren referenda worden gehouden. Tot nu toe zijn er 23 uitgeschreven.”

Beide partijen geloven dat de tijd in Almere inmiddels rijp is om het referendum in te zetten. Van Dijk: “De burger moet meer te zeggen krijgen. De VVD is tegen deze vorm van directe democratie, maar bijvoorbeeld de PvdA is - landelijk tenminste – zeker niet tegen. Wij denken dat de kans op een raadsmeerderheid dus aanwezig is.”

De Jong gelooft daar ook in: “De meeste partijen willen graag bestuurlijke vernieuwing. Voor het eerst sinds hele lange tijd krijgen ze nu de kans om die wens te verwezenlijken.”